Wednesday, 26 September 2007

Sinabawang bato

Nahurot na diay ang sinabawang gulay. Mao nga niay bag-ong resipe - sinabaw'ng bato. Ako lang ning gisukad sa sugilanong, "Stone Soup" nga nabasa nako sa Ozamiz City public library, pila na ka tuig ang milabay. Sa wala pa nako kini gisulat akong gisulayan ug pangita ang "Stone Soup" sa "cyberlibrary", naa gyod diay pero may gamay lang nga kalainan.

Mao kini ang sugilanon sa resipe nga sinabawang bato:

Human ang giyera, nasinati sa mga katawhan ang dakong gutom ug kalisod. Mao nga sa dihang natiktikan sa taga balangay nga dunay nagsingabot nga duha ka gutom nga sundalo, gidali nila pagtago ang tanan nilang pagkaon ug tubig. Kini man go'ng mga sundalo nga nabayaan sa kauban human sa giyera, mangtas kaayo sa pagkaon. Walay mitirmitir ba.

Pag-abot sa duha ka sundalo, nanuktok dayon sila sa usa ka payag.

"Maayong hapon, manang..", matod pa nila.

"Maayong hapon sab, unsa may ato?" matod pa sa tiguwang nga miabli sa pultahan.

"Mga sundalo lagi kami nga nakigbatok sa mga buot musakop sa atong nasod apan sa dihang natapos na ang giyera, nabiyaan mi among mga kauban. Mao nga mohangyo unya mi nimo nga tugutan kami nga matulog sa imong panimalay aron makapahuway ug bisan matagaan lang mi nimo ug gamay lang nga pagkaon kay pila na intawon ka adlaw nga wala masudli ang among tiyan."

Mitubag ang tiguwang. "Sir, pasensiya na gyod, gamay kaayo ning akong payag, dili ko makapadayon ninyo. Usa pa, wala koy pagkaon nga ikadalit ninyo. Tiguwang na ko, way pangita."

"Bisan tubig lang unta mader."

"Na, wala gyod bisan usa ka tulo nga tubig."

Ug milakaw ang naminghoy nga sundalo. Namasin sila sa laing balay apan susama lang sa gisulti sa tiguwang ang gitubag kanila.

Sa dihang hapit na mingi-ob ang palibot misulti ang usa sa duha ka sundalo. "Kung tinood nga wala pagkaon dinhing dapita, tudlu-an ko hinoon kamo ug unsaon pagluto ug sabaw gamit ang gaymay'ng bato."

Namunit ug gagmay'ng bato ang sundalo ug gibutang niya kini sa kawa nga gipahulam kaniya sa mga kuryuso nga mga tawo nga nagtan-aw. Sa dihang mibukal na ang giluto, mibida na sab ang sundalo. Nagpanilap samtang miiningon, "mas mabati nato ang kalami niining sinabawang bato kung aduna unta kitay bisan gamay lamang nga karne, apan kay wala man, lami gihapon kini"

Ang tigmatansa (butcher) sa balangay nakadungog ug kay lagi kay gusto siyang makatilaw sa sinabawang bato iyang gikuha ang tinagu-ang karne ug gihatag sa sundalo. Gilunod sab kini dayon sa sundalo sa pinabukalang bato. Samtang giukay kini sa sundalo, subli siyang nagpanilap samtang nagsimhot sa kahumot sa iyang giluto. Nagpanilap sab ang mga naa sa palibot.

"Kung naa lang unta kitay carrots, cabbage, ug mga lamas, kini nga potahe angay na para sa mga hari. Apan kay wala man, ok lang."

Sa pagkadungog sa mga tawo, naglumba sila'g kuha sa mga tinagu-ang utanon ug lamas ug ilang gihatag sa sundalo. Mas lami ug humot na ang giukay nga potahe sa sundalo. Ug sa dihang naluto na kini misulti pag-usab ang sundalo. "Mas lami ang sabawa kung aduna lang unta kitay pan, apan kay wala man, ok lang."

Naikag pag-ayo ang mga tawo nga makatilaw sa sinabawang bato mao nga naglumba na sab sila ug kuha sa gitagu-ang pan. Ug mura'g nagpiyesta ang tanan sa kadaghan sa pagkaon nga napagawas samtang gipaningot sila'g higop sa sabaw sa bato.

Sa kadaghan nga potahe nga giluto sa mga naa sa pangagamhanan, mura'g ang sinabawang bato ang ilang paboritong potahe. Sa sinabawang bato ni Joey De Venecia, ni Vidal Doble, ni Erap ug Chavit, ni Trillanes ug uban pa, daghan kaayo ang nagpaambit sa ilang tinaguang lata ug baho nga karne ug utanon. Mao bitaw nga imbis panington ta ug higop sa sabaw, gipaningot na man hinoon ta sa kasakit sa tiyan.

Miingon diay to si Noy Juan nga naa sige lang kuno ug hikay sa senado. Lahi-lahing potahe lang kuno ang giluto. Kinsa daw ang gustong matabang ug ukay sa mga gipangluto. Text lang nako. Hehehe.. Basta ayaw lang ninyo kinamuta kay musamot ang kapan-os.

Balikan ta ang sugilanon. Sa kalipay sa mga taga-balangay, magmaya sila, naglipay, nagsayaw, nanganta. Ilang gipakatulog ang duha ka sundalo sa pinanindot nga lawak, gihatagan ug pinakanindot ug bag-o nga habol samtang nagpuli-puli sila sa pagpaypay aron mahinanok gyod ang tulog sa duha ka sundalo.

Mura'g si Erap, kaniadto, gisalikway, gisaway, gisipa sa iyang nahimutangan. Karon mura na'g bayani ni Noy Juan. Di na lang ko moapil ug ukay.

Ambot lang!

8 comments:

weng said...

nagbasa ko ani nga story ma remember nako ang WORLD WAR II kai during that time ang mga tawo magtago gyud ug pagkaon,ug uban pang necessary nga mga butang for survival. mao nabatasan sa mga tawo sa una ang magtago gyud ug mga pagkaon bisag wla nay gubat kai na trauma man kasagaran nila ug hadlok man sila nga kung adunay nasay gubat wla unya silay pagkaon. mao na hinungdan nga ang ubang katigulangan grabe mo tipig ug mga butang pagkaon, senina,habol,baso, plato ug uban pa, pati nuog dili na ipalabay kinahanglan tipigan. manimaho nalang nang agup-op wla pa gyud gamita. o di ba kaha gamiton lang kung naay bisita.

batang buotan said...

bitaw no. tungod man na sa kalisod. pero karon ang mga politiko naglisod ug tago sa kamatuoran kay bisan ang giagup-up nga tinipigang hiwingbinuhatan, mautingkay man gyod. thanks to administration ug sa opposition. thanks to the upcoming presidential election.

unsa man ni mura na man kog ku-an ani. hehehe dili baya. ambot lang!

OBRAMAESTRA said...

Mao nay giingon nga bato-bato sa langit ang tamaan ay bukol!

Darlene said...

hahahaha nanggawas na diay nuon an mga tinaguan mao na na ron!Perti pod ug kartiyo ang sundalo aron mugawas ang mga tinaguan sa mga tawo sa?hehehehe nalingaw kog basa batang buutan,salamat sa pag share.

batang buotan said...

@darlene: migawas gyod.. hehe

jun.anteola said...

W-O-W. nice post. lalom. makapanghinuktok man sad ta samtang higop-higop ug sabaw... ug sa dihang naa na'y laing meaning ang simpleng sabaw para sa ako karon. :-)

batang buotan said...

salamat doc, mao bitaw to nga nagyawyaw si pimentel kay si abalos mihigop man ug sabaw didto sa hotel atol sa wedding anniversary sa ginikanan ni migz zubiri. nagduda na hinoon sila. sabaw ra baya to. mao nga karon magbantay gyod ta sa sabaw.. hehehe.. ambot lang! regards ko sa ozamiz doc.

Melody said...

mihagakhak na ko sa title pa lang, hayyy kasiaw jud nalang:-)